Το πρόβλημα της Ευρώπης με την απολυταρχία

Ο αρχηγός του κόμματος Νόμος και Δικαιοσύνη, Γιάροσλαβ Κατσίνσκι, μιλάει σε φιλοκυβερνητική διαδήλωση μπροστά από το κτίριο του Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Βαρσοβία, τον Δεκέμβριο του 2015. KACPER PEMPEL / REUTERS

Ο χειμώνας έχει έρθει στην Ευρώπη, αλλά φαίνεται να είναι άνοιξη για τους αυταρχικούς της ηπείρου. Ακολουθώντας το παράδειγμα του Ούγγρου πρωθυπουργού Viktor Orban και του κόμματός του Fidesz, η νέα κυβέρνηση της Πολωνίας, υπό την ηγεσία του εθνικιστικού-λαϊκιστικού κόμματος Νόμος και Δικαιοσύνη [1] (PiS), έχει ξεκινήσει επιθέσεις στο δικαστικό σύστημα της χώρας και τα δημόσια μέσα ενημέρωσης, βάζοντας σε κίνδυνο την πολωνική δημοκρατία και το κράτος δικαίου. Τον Δεκέμβριο, δεκάδες χιλιάδες Πολωνοί διαδήλωσαν εναντίον των ανελεύθερων ενεργειών της κυβέρνησης [2]˙ αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εν τω μεταξύ, έχουν υποσχεθεί να διερευνήσουν κατά πόσον οι εξελίξεις στην Πολωνία αποτελούν μια «συστημική απειλή» για το κράτος δικαίου εκεί. Όπως ήταν αναμενόμενο, ο Γιάροσλαβ Κατσίνσκι, ο ηγέτης του PiS, χαρακτήρισε τους διαδηλωτές ως προδότες και απέρριψε την κριτική από το εξωτερικό.

Τσόμσκι: “Δεν παίζουν κανένα ρόλο οι εκλογές πλέον στην Ευρώπη”

Σήμερα υπενθυμίζουμε μία ομιλία που έδωσε πριν περίπου δύο χρόνια, τον Ιούνη του 2013, ο γνωστός Αμερικανός πολιτικός φιλόσοφος Νοάμ Τσόμσκι σε ειδική εκδήλωση του Global Media Forum της Deutsche Welle. Όλα όσα είπε για το μέλλον της δημοκρατίας και την κρίση στην Ευρώπη μοιάζουν σαν να γράφτηκαν για σήμερα και την περίπτωση της Ελλάδας.

Το κείμενο είχε δημοσιευθεί στη Deutsche Welle:

Με θέμα το μέλλον της δημοκρατίας και κομβικά σημεία τις αγκυλώσεις της στην Ευρώπη της κρίσης αλλά και στις ΗΠΑ, μίλησε ο Νόαμ Τσόμσκι σε ειδική εκδήλωση του Global Media Forum της DW στη Βόννη.

Διφορούμενες πολιτικές: Η απειλή τού λαϊκισμού στην φιλελεύθερη δημοκρατία

Διαδηλωτής έξω από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 11 Απριλίου 2013. REUTERS/Francois Lenoir

Από τη ρωμαϊκή εποχή, σχεδόν κάθε είδος κυβέρνησης που κάνει ανταγωνιστικές εκλογές έχει βιώσει κάποια μορφή λαϊκισμού - κάποια προσπάθεια φιλόδοξων πολιτικών να κινητοποιήσουν τις μάζες απέναντι σε ένα κατεστημένο που απεικονίζουν ως διεφθαρμένο ή ιδιοτελές. Από τον Τιβέριο Γράκχο και τους populares τής ρωμαϊκής Συγκλήτου, μέχρι τους υπέρμαχους του popolo στον 16ο αιώνα τής Φλωρεντίας τού Μακιαβέλι, μέχρι τους Ιακωβίνους στο Παρίσι στα τέλη τού 18ου αιώνα, ως τους Τζακσονικούς Δημοκρατικούς που εισέβαλαν στην Ουάσινγκτον του 19ου αιώνα – όλοι βάσισαν τις προσπάθειές τους στην μαζική κινητοποίηση απευθυνόμενοι στην απλοϊκότητα και την αγαθοσύνη των απλών ανθρώπων. Μέχρι τα μέσα τού 20ού αιώνα, ο λαϊκισμός είχε γίνει ένα κοινό χαρακτηριστικό τής δημοκρατίας.

Η Ανατολική Ευρώπη διολισθαίνει

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν δείχνει τον δρόμο στον Ούγγρο πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν, στο στιγμιότυπο της 14ης Ιανουαρίου 2014. (Yuri Kochetkov / Courtesy Reuters)

Οι Ευρωπαίοι αγαπούν να γιορτάζουν επετείους, ειδικά εκείνες που μνημονεύουν ένα φοβερό παρελθόν που ξεπεράστηκε. Αυτό το έτος θα προσφέρει πολλές τέτοιες στιγμές, καθώς σηματοδοτεί τα 100 χρόνια από το ξέσπασμα του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, 75 χρόνια από την έναρξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, και, πιο ενθουσιαστικό απ’ όλα, ένα τέταρτο του αιώνα μετά την πτώση τού Τείχους τού Βερολίνου. Τέτοια ορόσημα υπάρχουν για να κάνουν τους πάντες να αισθάνονται καλά σχετικά με την ευρωπαϊκή ενότητα. Όμως, μια άλλη σημαντική επέτειος είναι λιγότερο πιθανό να γιορταστεί, ακριβώς επειδή θα βάλει ένα φρένο σε αυτά τα καλά συναισθήματα. Πριν από δέκα χρόνια, οκτώ κράτη τής Ανατολικής Ευρώπης προσχώρησαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ακολουθούμενα από την Βουλγαρία και την Ρουμανία, τρία χρόνια αργότερα. Η Ευρώπη φαίνεται να έχει ξεπεράσει διαιρέσεις όχι μόνο του Ψυχρού Πολέμου, αλλά και βαθύτερες ιστορικές διαφορές. Η ΕΕ είχε φέρει στην Ανατολή και την Δύση μαζί, εδραιώνοντας τις εύθραυστες δημοκρατίες που είχαν προκύψει από την πτώση τού κομμουνισμού.

Financial Times: «Νεοναζί, σταλινιστές και μαοϊστές στην ελληνική Βουλή»

Για σταδιακή μεταμόρφωση της Ελλάδας στην επόμενη Δημοκρατία της Βαϊμάρης κάνουν λόγο οι Financial Times τονίζοντας την «απάθεια» των Ελλήνων πολιτών που παρακολουθούν τρομακτικά γεγονότα σαν να βλέπουν αγώνα ποδοσφαίρου. Στο άρθρο με την υπογραφή του αναπληρωτή καθηγητή του πανεπιστημίου Αθηνών Αριστείδη Χατζή, αναφέρεται ότι η σύνθεση της ελληνικής Βουλής η οποία προέκυψε από τις εκλογές της 16ης Ιουνίου 2012 είναι ίσως η χειρότερη στη σύγχρονη ελληνική ιστορία. Το κοινοβούλιο περιλαμβάνει νεοναζί, σταλινικούς, μαοϊκούς, ριζοσπάστες αριστερούς, λαϊκιστές, δεξιούς και πολυάριθμους υπερασπιστές παρανοϊκών θεωριών συνωμοσίας.

Η σχέση του Internet με τη δημοκρατία

Το Διαδίκτυο είναι ένα εργαλείο απελευθέρωσης ή καταπίεσης; Μέχρι που ήρθε ο Edward Snowden, φαίνεται να ζούσαμε στην ευχάριστη ψευδαίσθηση ότι το διαδίκτυο και τα κοινωνικά δίκτυα μας έδιναν μιαν απεριόριστη ικανότητα οργάνωσης και δράσης. Τα κοινωνικά δίκτυα, μας είπαν, όχι μόνο μας ενδυνάμωναν κοινωνικά, αλλά και μας παρείχαν ένα ισχυρό πολιτικό εργαλείο. Το Twitter και το Facebook, μαζί με την ικανότητα διάδοσης ενός απίστευτου όγκου πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο από τη Google, είχαν γίνει ένα νέο όπλο για την εποπτεία των πολιτών από την κυβέρνηση, καθώς και της αντίστασης στην τυραννία. Όπως ο Τύπος, το ραδιόφωνο και η τηλεόραση πριν από αυτό, το Διαδίκτυο προσφέρει σήμερα στον πολίτη μια διέξοδο από τα αυταρχικά πληροφοριακά μονοπώλια. Αυτό είναι που θα μπορούσαμε να το αποκαλέσουμε την οριζόντια ή ελευθεριακή άποψη της τεχνολογίας. Αν και μερικές φορές υπερτιμημένο, όπως στις υποτιθέμενες επαναστάσεις της Τυνησίας και της Αιγύπτου (οι οποίες μόνο επαναστάσεις δεν ήταν), το όραμα αυτό έχει προωθήσει μια λογική ελπίδα πως η τεχνολογία και η δημοκρατία μπορεί να είναι ισχυροί σύμμαχοι.

Αλλά μετά τον Snowden έπρεπε να δώσουμε περισσότερο βάρος στο άλλο όραμα, αυτό που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε αυταρχικό ή κάθετο. Διότι, όσο κι αν το υποπτευόμασταν, θυμηθείτε τις αποκαλύψεις Echelon, τώρα ξέρουμε ότι, ενώ εκατομμύρια πολίτες χρησιμοποιούν ελαφρά τη καρδία το διαδίκτυο και τα κοινωνικά δίκτυα, μια σειρά από κράτη έχουν τη δυνατότητα καθέτου ελέγχου του διαδικτύου και του περιεχομένου του.

«Οι εκλογές στην Ευρώπη δεν παίζουν πια σχεδόν κανένα ρόλο»

Με θέμα το μέλλον της δημοκρατίας και κομβικά σημεία τις αγκυλώσεις της στην Ευρώπη της κρίσης αλλά και στις ΗΠΑ, μίλησε ο Νόαμ Τσόμσκι σε ειδική εκδήλωση του Global Media Forum της DW στη Βόννη.

Έκθεση της JP Morgan αποκλειστικά για την ΕΡΤ!

Για μια τολμηρή κίνηση που επιτρέπει στην Ελλάδα να πετύχει τους στόχους που θέτει η τρόικα βραχυπρόθεσμα κάνει λόγο η JP Morgan σε έκθεσή της για το πολιτικό σκηνικό στη χώρα μετά το….

κλείσιμο της ΕΡΤ. Όπως αναφέρει, η απόφαση αυτή ενέχει σημαντικά ρίσκα για την κυβέρνηση συνασπισμού. Εάν ο Σαμαράς καταφέρει να ξεπεράσει το σκόπελο, ενδέχεται να αυξήσει την ισχύ του μακροπρόθεσμα.

Κρίση ευρωζώνη vs εθνικής δημοκρατίας

Μετά από μια μακρά απουσία, η Πορτογαλία επέστρεψε στα πρωτοσέλιδα κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου με την απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου να κρίνει ορισμένα από τα μέτρα λιτότητας που πήρε η κυβέρνηση ως αντισυνταγματικά. Παρακάτω παρατίθενται τα βασικά στοιχεία περί αυτού:
• Το δικαστήριο έκρινε ότι τα τέσσερα από τα εννέα βασικά μέτρα εξοικονόμησης χρημάτων που περιλαμβάνονται στο τελευταίο προϋπολογισμό της κυβέρνησης ήταν αντισυνταγματικά. Τα μέτρα αυτά επικεντρώνονται στις περικοπές σε μισθούς και συντάξεις του δημόσιου τομέα και το δικαστήριο τα έκρινε αντισυνταγματικά, διότι έπλητταν τους εργαζόμενους στο δημόσιο τομέα πολύ σκληρά. Επίσης, το δικαστήριο απέκλεισε το ενδεχόμενο περικοπών στα επιδόματα ανεργίας και ασθένειας.

Ο Κ. Βαξεβάνης νικητής του πρώτου Διεθνούς Βραβείου Δημοσιογραφίας Julio Anguita Parrado

Ο δημοσιογράφος Κώστας Βαξεβάνης βραβεύτηκε με το πρώτο Διεθνές Βραβείο Δημοσιογραφίας Julio Anguita Parado «για τον θαρραλέο και ανεξάρτητο αγώνα του ενάντια στην διαφθορά στην καρδιά της Ευρώπης». Η Κριτική Επιτροπή , η οποία αποτελείται από τους δημοσιογράφους Mercedes Gallego (Vocento) , Montserrat Dominguez (Huffington Post) και  Antonio Garcia Ferreras (La Sexta) , τους Καθηγητές Octavio Salazar(Πανεπιστήμιο της Κόρδοβα) Antonio Checa( Πανεπιστήμιο της Σεβίλλης),  τον Juan Antonio Anguita Parrado, αδελφό του δημοσιογράφου (από την Κόρδοβα)  που σκοτώθηκε στον πόλεμο του Ιράκ την 7η Απριλίου του 2003 και τη Lola Fernandez Palenzuela, γενική γραμματέα του SPA (Ένωση Δημοσιογράφων Ανδαλουσίας), ξεχώρισε το παράδειγμα του στην άσκηση μιας στρατευμένης  και ριψοκίνδυνης δημοσιογραφίας , αντιμέτωπος με τις δομές εξουσίας σε ένα πλαίσιο προσωπικής και επαγγελματικής  τρωτότητας και  σε μια περίοδο σοβαρών οικονομικών και κοινωνικών εντάσεων τόσο στην Ελλάδα όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Το Eυρωπαϊκό Kοινοβούλιο καταψήφισε τον προϋπολογισμό λιτότητας της Ευρώπης

Απέρριψε κατά πλειοψηφία το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τον προϋπολογισμό λιτότητας για την περίοδο 2014-2020, όπως αυτός είχε προταθεί στις αρχές Ιανουαρίου από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

Συγκεκριμένα, ύστερα από διεξοδική συζήτηση επί των προτάσεων και αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στην Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου, στο θέμα της έγκρισης ή μη του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου της Ε.Ε. 2014-2020, η πλειοψηφία των ευρωβουλευτών (690 ψήφοι υπέρ) αποφάσισε να απορρίψει το συγκεκριμένο σχέδιο.

Η Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου, εγκρίνοντας το κοινό Ψήφισμα των πέντε μεγαλύτερων ομάδων του Σώματος (Χριστιανοδημοκράτες, Σοσιαλιστές, Φιλελεύθεροι, Πράσινοι και Ενωτική Αριστερά), αποφάσισε να μη δεχθεί έναν κοινο

Η εισαγωγή ανεξάρτητων κληρωτών βουλευτών θα αύξανε την αποτελεσματικότητα του κοινοβουλευτικού έργου.

Τι θα λέγατε αν στην επόμενη Βουλή των Ελλήνων ένα μέρος των βουλευτών ήταν κληρωτοί; Σας φαίνεται περίεργο; Ιταλοί ερευνητές πάντως, οι οποίοι ανέπτυξαν ένα μαθηματικό μοντέλο που επιτρέπει την πρόβλεψη της αποτελεσματικότητας του βουλευτικού σώματος με βάση τα ποσοστά βουλευτών που προέρχονται από κόμματα και ανεξάρτητων κληρωτών βουλευτών, υποστηρίζουν ότι η εισαγωγή τυχαίου ανεξάρτητου αίματος θα αύξανε κατακόρυφα την αποτελεσματικότητα του κοινοβουλευτικού έργου. Τι εννοούν με τον όρο «αποτελεσματικότητα»; Οτι οι αποφάσεις θα ήταν προς το καλό του κοινωνικού συνόλου (κατ' αντιδιαστολή με το προσωπικό όφελος των εκλεγμένων αντιπροσώπων μας). Με δεδομένο ότι στη διάρκεια των 37 τελευταίων χρόνων οι εκλεγμένοι αντιπρόσωποί μας απέτυχαν να αποτρέψουν τη χρεοκοπία της χώρας (για να μην πούμε συνέβαλαν σε αυτή), η διαίσθησή μας λέει ότι οι ιταλοί επιστήμονες μπορεί και να έχουν δίκιο. Στο κάτω-κάτω, πόσο χειρότερα θα ήταν τα πράγματα αν είχαμε υιοθετήσει το μοντέλο που προτείνουν; Το ΒΗΜΑScience συνομίλησε μαζί τους για να μάθει περισσότερα... 

ΧΡΥΣΩΡΥΧΕΙΑ: Επανεξετάζουμε την εξόρυξη χρυσού στην Αλεξανδρούπολη, λέει ο Σ. Κεδίκογλου

Σε επανεξεταση στοιχείων για την επένδυση εξόρυξης χρυσού στο Πέραμα Αλεξανδρούπολης προχωρά η κυβέρνηση πριν την λήψη της τελικής της απόφασης, όπως ανακοίνωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Σίμος Κεδίκογλου.

NYT: Η άνοδος ενός κινήματος διαμαρτυρίας μαρτυρεί το μέγεθος της απογοήτευσης των Ιταλών / της Ρέιτσελ Ντονάντιο

Φωνασκεί από πλατεία σε πλατεία επί μήνες, συσπειρώνοντας δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους καθώς καταφέρεται κατά των εφοριακών, των διεφθαρμένων πολιτικών και των κερδοσκόπων των αγορών. Φτάνοντας στην Ρώμη την Παρασκευή (22/2) για την τελευταία προεκλογική συγκέντρωση της «περιοδείας τσουνάμι» του, ο Μπέπε Γκρίλο (Beppe Grillo), ο κωμικός, διαδικτυακός, λαϊκιστής δημαγωγός πιθανότατα ήδη ηγείτο του τρίτου μεγαλύτερου κόμματος της χώρας του.

Χτυπάτε διαδηλωτές​; Παραιτούμα​ι από πρωθυπουργ​ός…

Αυτό μάλλον δεν έχει ξαναγίνει. Ποτέ και πουθενά. Να παραιτείται πρωθυπουργός επειδή η αστυνομία, της οποίας έχει την πολιτική ευθύνη δικός του υπουργός, χτύπησε διαδηλωτές σε διαδηλώσεις.

Όταν, μάλιστα, ο πρωθυπουργός αυτός συμβαίνει να είναι ο Βούλγαρος Μπόικο Μπορίσωφ, τότε τα πράγματα μοιάζουν ακόμη περισσότερο αναπάντεχα.

Πώς λειτουργεί η Άμεση Δημοκρατία στην Ελβετία

Είναι ίσως σκόπιμο να αναλύσουμε σε γενικές γραμμές πως λειτουργεί η δημοκρατία της Ελβετίας, έτσι ώστε να κατανοήσουμε καλύτερα, ποια οφείλουν να είναι τα επόμενα στάδια εξέλιξης της χώρας μας.

Κατ’ αρχήν λοιπόν, η σημερινή Ελβετία αποτελείται από 20 καντόνια και 6 «ημικαντόνια», διαφορετικής έκτασης πληθυσμού και οικονομικής δομής μεταξύ τους (με 3.000 κοινότητες). Το κάθε ένα από τα 26 καντόνια και ημικαντόνια έχει το δικό του Σύνταγμα, τα δικά του Δικαστήρια, τη δική του Κυβέρνηση, το δικό του Κοινοβούλιο και τη δική του Αστυνομία. Η πολύπλοκη αυτή δομή έχει σαν αποτέλεσμα την ύπαρξη διαφορετικών νόμων, οι οποίοι συνήθως εξισορροπούνται μεταξύ τους, έτσι ώστε να λειτουργεί το σύστημα στο σύνολο του – περισσότερο μετά από συμφωνίες των καντονιών και λιγότερο με τη βοήθεια ομοσπονδιακών νομοθετημάτων.