Διπλωματία, άμυνα, ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και οικονομία: Τι σημαίνει η νίκη του «Brexit» και πώς μπορεί να ωφεληθεί η Ελλάδα

Το αποτέλεσμα υπέρ του Brexit του δημοψηφίσματος για την παραμονή στην ΕΕ αιφνιδίασε πολλούς: Όλα δείχνουν ότι η 23η Ιουνίου 2016 θα αποτελέσει μια ημερομηνία κομβικής σημασίας όσον αφορά στην εξέλιξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως η ημερομηνία που το Ηνωμένο Βασίλειο επέλεξε την πόρτα της εξόδου από την Ευρώπη.

Από τη στιγμή που πρόκειται για μια εξέλιξη άνευ προηγουμένου, το αναπόφευκτο ερώτημα «τι μέλλει γενέσθαι» για την Ευρώπη και τη Βρετανία κυριαρχεί παντού. Σε αυτό το πλαίσιο, ακαδημαϊκοί εξηγούν στη HuffPost Greece τι αναμένεται να συμβεί την «επόμενη ημέρα».

Ξεκινούν ανοδική πορεία οι στρατιωτικές δαπάνες

Οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 1% το 2015. Η πρώτη αύξηση των στρατιωτικών δαπανών από το 2011. Η αύξηση αποτυπώνει την συνεχιζόμενη ανάπτυξη στην Ασία και την Ωκεανία, την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη και ορισμένα κράτη της Μέσης Ανατολής. Η μείωση των δαπανών στη Δύση επίσης σταθεροποιήθηκε. Την ίδια στιγμή, οι δαπάνες μειώθηκαν στην Αφρική και την Λατινική Αμερική και την Καραϊβική.  Ως εκ τούτου, η εικόνα των στρατιωτικών δαπανών παγκοσμίως είναι ανάμεικτη.

H Kίνα ενισχύει την άμυνά της

Αυξημένος σε ποσοστό 10% σε σχέση με το 2014 θα είναι φέτος ο αμυντικός προϋπολογισμός της Κίνας, σύμφωνα με χθεσινές δηλώσεις ανώτατου κυβερνητικού αξιωματούχου στο Πεκίνο.

• 

Τιμητική φρουρά επιθεωρεί αξιωματικός του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού, χρησιμοποιώντας νήμα «αλφάδι» για την ευθυγράμμισή της.

Την απόφαση αυτή έλαβε εν μέρει η κυβέρνηση σε μία προσπάθεια τόνωσης της οικονομίας, ο αναπτυξιακός ρυθμός της οποίας αρχίζει να εμφανίζει κάμψη, μέσω νέων επενδύσεων στους τομείς της υψηλής τεχνολογίας, όπως για τον σχεδιασμό και την κατασκευή αόρατων σε ραντάρ αεροσκαφών και υποβρυχίων νέας γενιάς.

Τι γίνεται με τις δαπάνες άμυνας στην Ευρώπη;

Η κρίση στην Ουκρανία έχει οδηγήσει όλους τους στρατηγικούς φορείς χάραξης πολιτικής στην Ευρώπη, να καθίσουν και να την παρακολουθούν. Ένα ερώτημα που αντικατοπτρίζεται ήδη είναι εάν οι περικοπές στους ευρωπαϊκούς προϋπολογισμούς άμυνας έχουν προχωρήσει πολύ μακριά. Στη Σύνοδο ΕΕ-ΗΠΑ στις 26 Μαρτίου, ο πρόεδρος Barack Obama εξέφρασε την ανησυχία του για τα μειωμένα επίπεδα αμυντικών δαπανών σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες του ΝΑΤΟ, προειδοποιώντας ότι «η κατάσταση στην Ουκρανία μας υπενθυμίζει ότι η ελευθερία μας δεν είναι δωρεάν, και ότι θα πρέπει να είμαστε πρόθυμοι να πληρώσουμε για αυτά τα assets, για το προσωπικό, για την εκπαίδευση που απαιτείται για να καταστεί βέβαιο ότι έχουμε μια αξιόπιστη δύναμη του NATO και μια αποτελεσματική αποτρεπτική ισχύ.



Σε ένα παρόμοιο πνεύμα, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Anders Fogh Rasmussen προσφάτως υποστήριξε ότι στο τωρινό κλίμα ασφάλειας, κάθε σύμμαχος «χρειάζεται να επενδύσει στους αναγκαίους πόρους στις σωστές δυνατότητες». Αυτό το μήνυμα ενισχύθηκε από τον αναπληρωτή του, πρέσβη Alexander Vershbow, ο οποίος δήλωσε «εάν υπήρχε κάποια αμφιβολία, η κρίση τώρα κάνει σαφές ότι πρέπει να επενδύουμε επαρκώς στην άμυνα και στην ασφάλεια, και γιατί δεν μπορούμε έτσι απλά να μειώνουμε τους αμυντικούς προϋπολογισμούς μας κάθε χρόνο ενώ άλλοι σε όλο τον κόσμο συνεχίζουν να αυξάνουν τους δικούς τους».

Τουρκικές δυνάμεις μαζί με της ΕΕ στην Κεντρική Αφρική;

 

Η αμυντική ανυπαρξία της Ευρωπαϊκής Ένωσης την οδηγεί σε αιτήματα για την εξασφάλιση στρατευμάτων από όπου είναι αυτό εφικτό, οπότε ήταν θέμα χρόνου να χτυπήσουν και την τουρκική «πόρτα».

Με επιτυχία η πρώτη δοκιμή των S-300 στην Κρήτη

Παρουσία των υπουργών Αμυνας της Ελλάδας Δημήτρη Αβραμόπουλου και Κύπρου Φώτη Φωτίου πραγματοποιήθηκε στα Χανιά η πρώτη δοκιμή των ρωσικών αντιαεροπορικών πυραύλων S-300.

Με απόλυτη επιτυχία, παρά τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες, πραγματοποιήθηκε στο Πεδίο Βολής Κρήτης στα Χανιά, η πρώτη δοκιμαστική βολή του αντιαεροπορικού οπλικού συστήματος S300. Στις 11:58, εβλήθη με επιτυχία ο στόχος, ένα μικρό μη επανδρωμένο αεροσκάφος που βρισκόταν σε απόσταση 30 χιλιόμετρων.

Η άλλη Ευρωκρίση: Γιατί η Ευρώπη χρειάζεται απεγνωσμένα στρατιωτική συνεργασία

Όταν οι ηγέτες των 28 κρατών-μελών τής Ευρωπαϊκής Ένωσης θα συγκεντρωθούν στις Βρυξέλλες για μια από τις τακτικές τους συνόδους κορυφής στις 19 και 20 Δεκεμβρίου, θα είναι η πρώτη φορά σε πέντε χρόνια που η αμυντική πολιτική θα είναι στην ατζέντα τους. Σε αυτή την πενταετία, το έλλειμμα της άμυνας της Ευρώπης έχει επιδεινωθεί δραματικά - δηλαδή, οι στρατιωτικές ικανότητές της έχουν υποβαθμιστεί ενώ οι στρατιωτικές ανάγκες της έχουν αυξηθεί. Εάν οι ηγέτες τής ηπείρου αποτύχουν να κάνουν κάτι για να αντιστραφεί αυτή η τάση, σχεδόν σίγουρα θα το μετανιώσουν τα επόμενα χρόνια. Για πολύ καιρό, οι Ευρωπαίοι βρίσκονται σε άρνηση σχετικά με το ποια πορεία προς τα εμπρός πρέπει να πάρουν. Θα πρέπει επιτέλους να συμφωνήσουν να συνεργαστούν στην αμυντική πολιτική.

Η Άνγκελα Μέρκελ και ο Φρανσουά Ολάντ. (Courtesy Reuters)

Σύμφωνα με τα λόγια τής Κάθριν Άστον, της ύπατης εκπροσώπου τής ΕΕ για την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας, η ευρωπαϊκή εξωτερική πολιτική αντιμετωπίζει «αυξημένη μεταβλητότητα, πολυπλοκότητα και αβεβαιότητα» για τα επόμενα χρόνια. Η Αραβική Άνοιξη και ο πόλεμος στην Συρία συνεχίζουν να εξαπλώνονται στην Ευρώπη, με τη μορφή των προσφύγων και της αυξημένης τρομοκρατικής απειλής. Εν τω μεταξύ, η Ρωσία συνεχίζει να επιμένει στην διεκδίκηση του ελέγχου για μια σφαίρα επιρροής στην Ανατολική Ευρώπη, ιδιαίτερα στην Ουκρανία. Την ίδια στιγμή, η ευημερία τής Ευρώπης δεν εξαρτάτο ποτέ πιο πολύ από την διατήρηση των ασφαλών εμπορικών δρόμων στο εξωτερικό. Το να μείνουν οι θαλάσσιοι δίαυλοι ανοιχτοί αποτελεί ιδιαίτερη προτεραιότητα, δεδομένου ότι το 90% τού ευρωπαϊκού εμπορίου μεταφέρεται δια θαλάσσης. Δεν λείπουν καθόλου οι προκλήσεις εξωτερικής πολιτικής που επηρεάζουν αποφασιστικά τα ευρωπαϊκά συμφέροντα, αν όχι την ευρωπαϊκή επιβίωση.

Τα θέματα άμυνας έχουν σημασία

Προφανώς, η άμυνα μετράει. Σύμφωνα με τη Βάση Δεδομένων  Ενόπλων Συγκρούσεων του IISS, αυτή τη στιγμή βρίσκονται εν εξελίξει 51 συγκρούσεις σε όλο τον κόσμο. Αλλά το γεγονός ότι ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ,  Anders Fogh Rasmussen, θεώρησε αναγκαίο να ξεκινήσει ένα σχέδιο «Αμυντικών Θεμάτων» σε ολόκληρη τη Συμμαχία, υπογραμμίζει το γεγονός ότι, όταν πρόκειται για την πολιτική και τους προϋπολογισμούς, δύσκολα συζητιούνται οι ένοπλες δυνάμεις. 




Την προηγούμενη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε μια  ενδιαφέρουσα διάσκεψη που διοργανώθηκε από το Carnegie Europe στις Βρυξέλλες για να τονίσει τα συμπεράσματα του πρώτου μέρους του σχεδίου του Rasmussen, στην ολοκλήρωση του οποίου συμμετείχαν μια σειρά από ομάδες προβληματισμού,  συμπεριλαμβανομένου του IISS. 

Ευρωπαϊκή ασφάλεια και άμυνα

Αν χτίζετε ένα σπίτι, δεν υπάρχει λόγος να μαζέψετε ένα σωρό τούβλα, να αγοράσετε οικιακό εξοπλισμό τελευταίας τεχνολογίας και μετά να καθίσετε να περιμένετε να εμφανιστεί το σπίτι από μόνο του. Πρώτα γίνεται ο σχεδιασμός και μετά το χτίσιμο. Ωστόσο, όταν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ασχοληθεί με την άμυνα, κατά τη συνεδρίασή του τον Δεκέμβρη, θα εστιάσει στο γιατί η Ευρώπη δεν αγοράζει αρκετά πλυντήρια πιάτων. Ο σχεδιασμός του σπιτιού δεν θα υπάρχει στην ημερήσια διάταξη. Αυτό είναι λάθος.

Το πιο κοντινό πράγμα που διαθέτει η ΕΕ και μοιάζει με ένα προσχέδιο της πολιτικής για την ασφάλεια και την άμυνα είναι η «Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας» του 2003, το οποίο αναθεωρήθηκε ελαφρώς, το 2008. Έκτοτε τα κράτη-μέλη έχουν σημειώσει ελάχιστη πρόοδο ως προς τον στόχο τους «να μπορούμε να δράσουμε πριν χειροτερέψει η κατάσταση των γύρω χωρών μας, όταν εμφανίζονται σημάδια διάδοσης των πυρηνικών και πριν ανακύψουν καταστάσεις έκτακτης ανθρωπιστικής ανάγκης». Μπορούν να πουν ότι είχαν κάποιες επιτυχίες στο να αντιδρούν σε σοβαρά προβλήματα, για παράδειγμα, η ναυτική επιχείρηση της ΕΕ κατά της πειρατείας, στα ανοικτά της Σομαλίας, όταν το πρόβλημα έλαβε ανησυχητικές διαστάσεις. Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των πόρων της ΕΕ και των μελών της, έχουν κάνει ελάχιστα ώστε να διαμορφώσουν το περιβάλλον ασφάλειάς τους σε μια εποχή αλλαγής. 

Η Τρόικα απέρριψε την πρόταση της κυβέρνησης για ΕΑΣ, ΕΛΒΟ και Πυρκάλ

Την απάντησή της ετοιμάζει η κυβέρνηση ως προς την τύχη ΕΑΣ, ΕΛΒΟ και ΛΑΡΚΟ, μετά την απόρριψη της ελληνικής πρότασης από την τρόικα, η οποία αντιπροτείνει το κλείσιμο των τριών αμυντικών βιομηχανικών μονάδων, χωρίς την αποζημίωση των εργαζομένων, όπως δήλωσε η αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Άμυνας Φ. Γεννηματά κατά την ενημέρωση των συντακτών, στο περιθώριο συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ για την 39η επέτειο από την ίδρυση του κόμματος.

Στρατιωτικά γυμνάσια Κύπρου και Ισραήλ

Τα στρατιωτικά γυμνάσια Κύπρου και Ισραήλ εντάσσονται στο πλαίσιο της συμφωνίας στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών και δεν έχουν οποιαδήποτε σχέση με την κυπριακή ΑΟΖ, δήλωσε ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Ιωάννης Κασουλίδης. Πρόκειται, είπε, για ασκήσεις έρευνας και διάσωσης και πρόσθεσε ότι παρόμοια γυμνάσια διεξάγονται και με άλλες χώρες.

Σε δηλώσεις στο ΡΙΚ ο κ. Κασουλίδης ανέφερε ότι η κυπριακή κυβέρνηση εξετάζει όλα τα ενδεχόμενα και σενάρια και έχει μελετήσει τρόπους αντίδρασης σε ενδεχόμενη τουρκική πρόκληση στην ΑΟΖ της Κύπρου.

Συνάντηση των υπουργών Άμυνας Αλβανίας – ΠΓΔΜ

Η Αλβανία εξακολουθεί να υποστηρίζει την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ, όμως καταρχήν πρέπει να επιλυθεί το ζήτημα της ονομασίας, υπογράμμισε ο υπουργός Άμυνας της βαλκανικής αυτής χώρας Αρμπέν Ιμάμι, μετά τη συνάντηση που είχε, στα Τίρανα, με τον ομόλογό του της ΠΓΔΜ Ταλάτ Τζαφέρι.

Στο επίκεντρο της συζήτησής μας ήταν το θέμα της ένταξης της ΠΓΔΜ και ολόκληρης της περιοχής στο NATO και η πάγια θέση μας είναι ότι η ΠΓΔΜ πρέπει και μπορεί να γίνει μέλος, και ελπίζουμε να βρεθεί μια λύση το συντομότερο δυνατό στο θέμα της ονομασίας, ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Ιμάμι.

Στην Αθήνα την Πέμπτη 26 αρχηγοί ευρωπαϊκών ναυτικών δυνάμεων

Με τις εξελίξεις στη Συρία να αναμένονται ραγδαίες, η ουσιαστική σημασία της φετινής συνόδου ξεφεύγει κατά πολύ από την «τυπική» της ατζέντα

Μαλούχος Γεώργιος Π.  

Εικοσιέξι αρχηγοί ναυτικών δυνάμεων από ισάριθμες ευρωπαικές χώρες θα βρίσκονται την Πέμπτη και την Παρασκευή στην Αθήνα, όπως ανακοίνωσε επίσημα το Πολεμικό Ναυτικό. Η συνάντηση των αρχηγών πραγματοποιείται στα πλαίσια ετήσιων αντίστοιχων επαφών που διεξάγονται από τη δεκαετία του 1990 με την ονομασία «CHIEFS OF EUROPEAN NAVIES – CHENS 13».
Όμως, αυτή τη στιγμή, με τις εξελίξεις σχετικά με τη Συρία να αναμένονται ραγδαίες, η ουσιαστική σημασία της φετινής συνόδου, της οποίας την προεδρεία έχει ο αρχηγός του ΠΝ αντιναύαρχος Ευάγγελος Αποστολάκης, ξεφεύγει κατά πολύ από την «τυπική» της ατζέντα, η οποία, ούτως ή άλλως, περιλαμβάνει και την ανάληψη δράσεων για ανθρωπιστικές επιχειρήσεις.

Στο Ισραήλ για συνομιλίες ο Κύπριος υπουργός Άμυνας. Φ. Φωτίου

Συνομιλίες για θέματα ενέργειας και κυρίως για τη συνεργασία Κύπρου - Ισραήλ στον τομέα της ενεργειακής ασφάλειας θα έχει σήμερα ο υπουργός Άμυνας Φώτης Φωτίου, ο οποίος πραγματοποιεί μονοήμερη επίσκεψη στο Τέλ Αβίβ, με επίσημη πρόσκληση του Ισραηλινού ομολόγου του Μοσέ Γιαλόν.

Οι δύο υπουργοί θα συζητήσουν, επίσης, θέματα διμερούς ενδιαφέροντος, τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και την περαιτέρω υλοποίηση των συμφωνιών που έχουν ήδη υπογραφεί μεταξύ των δύο χωρών.

Κοινή άσκηση Κύπρου - Ισραήλ την Τρίτη

Κοινή άσκηση Κύπρου-Ισραήλ, με τη συμμετοχή έξι πλοίων του ισραηλινού πολεμικού Ναυτικού, ξεκινά την Τρίτη στα ανοιχτά της Λεμεσού. Η άσκηση εντάσσεται στο πλαίσιο της διμερούς συνεργασίας και σχετίζεται με την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη και την εκμετάλλευση του φυσικού πλούτου των δύο χωρών.

Υπό δρακόντεια μέτρα ασφαλείας ελλιμενίστηκαν τα ισραηλινά πολεμικά πλοία, πέντε περιπολικά μήκους 25 μέτρων και μιας πυραυλάκατου 60 μέτρων. Είναι η πρώτη φορά που πολεμικά πλοία ελλιμενίζονται σε λιμάνι της Κύπρου.

Kύπρος-Ισραήλ: Κοινές ασκήσεις σε θαλάσσια περιοχή στη Λεμεσό

Κοινή άσκηση έρευνας και διάσωσης σε θαλάσσια περιοχή νοτίως της Λεμεσού θα πραγματοποιήσουν, την Τρίτη 23 Απριλίου, η Κύπρος και το Ισραήλ. Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο, αλλά αυτή τη φορά έχει τη σημασία της, μετά τις εξελίξεις στις τουρκο- ισραηλινές σχέσεις (με την παρότρυνση της Ουάσιγκτον) και την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει η κυπριακή οικονομία.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το Ισραήλ σφόδρα ενδιαφέρεται για διευκολύνσεις σε κυπριακά λιμάνια καθώς και στην αεροπορική (στρατιωτική) βάση στην Πάφο. Άλλωστε, θα πρέπει να υπενθυμιστεί ότι ισραηλινά πολεμικά πλοία και στρατιωτικά αεροσκάφη εκτελούσαν περιπολίες σ΄όλη τη διάρκεια των γεωτρήσεων στο θαλάσσιο οικόπεδο 12, εντός της κυπριακής ΑΟΖ, μετά τις τουρκικές απειλές για παρεμπόδιση των ερευνών.

Ισραήλ: Προειδοποιήσεις για τα πυρά από Γάζα και Συρία

Ο υπουργός Άμυνας της νέας ισραηλινής κυβέρνησης Μοσέ Γιααλόν προειδοποίησε ότι το Ισραήλ θα απαντήσει σε κάθε επίθεση κατά του εδάφους του, μετά τις εκτοξεύσεις ρουκετών από τη Λωρίδα της Γάζας και την ανταλλαγή συρο-ισραηλινών πυρών στα υψίπεδα του Γκολάν.

Δύο νέες ρουκέτες εκτοξεύθηκαν νωρίς το πρωί από τη Λωρίδα της Γάζας προς την ισραηλινή πόλη Σντερότ, χωρίς να προκαλέσουν θύματα ή ζημίες, ανακοίνωσε εκπρόσωπος της ισραηλινής αστυνομίας.

Οι άγνωστοι παράγοντες της ευρωπαϊκής άμυνας

Πριν από λίγες ημέρες ο Herman van Rompuy μίλησε στο ετήσιο συνέδριο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας στις Βρυξέλλες. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η δοκιμασμένη σύνθεση μιας ομιλίας που θα προσελκύσει "συγχαρητήρια", με στερεότυπη σοφία για την αμυντική πολιτική της ΕΕ (CSDP), είναι συνήθως ο κανόνας.
Όχι και τόσο αυτή τη φορά. Σε ένα κλίμα γεμάτο εικασίες με τις περικοπές στον προϋπολογισμό που μπορεί να έρθουν στη συνέχεια, η ομιλία του προέδρου της ΕΕ ήταν μια υπόθεση χαμηλών τόνων. Δεν υπήρξαν μεγάλες ανακοινώσεις ή «εισβολές» σε θέματα γεωστρατηγικής. Έκανε έναν απολογισμό της προόδου (για να είμαστε ακριβείς, της έλλειψής της) από το τελευταίο συμβούλιο της ΕΕ για την Άμυνα, και συζήτησε μερικές προτάσεις εν όψει του επομένου το Δεκέμβριο.

Ελληνική Αμυντική Βιομηχανία: Έγκλημα χωρίς τιμωρία

Με σήμα την σαίτα.. Προφητική αφίσα
 της δεκαετίας του '80.

Με αφορμή την χθεσινή κινητοποίηση των εργαζομένων στα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα, οι οποίοι διεκδικούν μισθούς τριών μηνών, θεωρήσαμε σκόπιμο να αναφερθούμε για ακόμα μια φορά στην όζουσα υπόθεση της αμυντικής βιομηχανίας στην χώρα μας.

Κίνα: Ανάπτυξη 7,5% και αύξηση των αμυντικών δαπανών 10,7%

 Η Κίνα έχει θέσει ως στόχο για το 2013, ανάπτυξη 7,5%, σύμφωνα με την έκθεση του απερχόμενου πρωθυπουργού, Γουέν Τζιαμπάο, που θα παρουσιαστεί την Τρίτη στο άνοιγμα των εργασιών της Εθνοσυνέλευσης, ανέφερε το επίσημο ειδησεογραφικό πρακτορείο Νέα Κίνα.

Η έκθεση του απερχόμενου επικεφαλής της κυβέρνησης, προβλέπει επίσης αύξηση του αμυντικού προϋπολογισμού κατά 10,7% σε μια οικονομία όπου ο πληθωρισμός αναμένεται να ανέλθει στο 3,5%. «Η Κίνα σχεδιάζει να αυξήσει τον αμυντικό προϋπολογισμό της κατά 10,7% στα 720,2 δισεκατομμύρια γιουάν (115,7 δισ. αμερικανικά δολάρια) το 2013», αναφέρει, επίσης, το πρακτορείο Νέα Κίνα. Μια νέα και ισχυρή αύξηση των στρατιωτικών δαπανών της Κίνας θα μπορούσε να πυροδοτήσει τις ανησυχίες για τις φιλοδοξίες του Πεκίνου.