Ο χειρότερος εχθρός της Κένυας

Η Teresa Apiyo κρατά την εικόνα της ξαδέλφης της, Selpha Wanda, μιας φοιτήτριας που σκοτώθηκε κατά την διάρκεια της επίθεσης στην Γκαρίσα, στις 9 Απριλίου 2015. (Thomas Mukoya/Reuters)

Η διαφθορά, η αδικία, η κατάχρηση, η απογοήτευση, η περιθωριοποίηση και η ριζοσπαστικοποίηση αποτελούν τα κληροδοτήματα των λανθασμένων πολιτικών που ακολουθούνταν για χρόνια στην Κένυα. Αφότου το βίαιο ξέσπασμα της αλ Σαμπάμπ στην Γκαρίσα επέφερε πάνω από 140 νεκρούς φοιτητές νωρίτερα αυτόν τον μήνα, τα ζητήματα αυτά είναι αδύνατο να αγνοηθούν. Αν το Ναϊρόμπι συνεχίσει να αρνείται να τα αντιμετωπίσει ή αποτύχει στο έργο του αυτό, η ήδη ταραγμένη χώρα της ανατολικής Αφρικής σύντομα θα γίνει ακόμα πιο ασταθής.

Η διχασμένη Κένυα: Γιατί η αναμέτρηση μεταξύ Κενιάτα και Οντίνγκα ενισχύει την αλ Σαμπάαμπ

Η τρέχουσα πολιτική αναταραχή και οι συγκρούσεις στην Κένυα δεν θα μπορούσαν να συγκριθούν με ένα καλύτερο σενάριο για την ισλαμική μαχητική ομάδα αλ Σαμπάαμπ. Οι συνεχείς επιθέσεις της έχουν βάλει με επιτυχία τους δυο κορυφαίους πολιτικούς τής χώρας, τον πρόεδρο Uhuru Kenyatta και τον βασικό του αντίπαλο, Raila Odinga, τον έναν ενάντια στον άλλο σε ένα παιχνίδι υψηλών στοιχημάτων ακραίας πολιτικής που θα μπορούσε να βυθίσει την Κένυα σε άλλη μια τοξική εθνοτική σύγκρουση - ακριβώς το είδος του περιβάλλοντος στο οποίο μια ομάδα όπως η αλ Σαμπάαμπ μπορεί να ευδοκιμήσει.

Διαδήλωση που διοργάνωσε στο Ναϊρόμπι η «Συμμαχία για τις Μεταρρυθμίσεις και την Δημοκρατία», στις 7 Ιουλίου 2014. (Siegfried Modola / Courtesy Reuters)

Στις 15 Ιουνίου, ένοπλοι της αλ Σαμπάαμπ επιτέθηκαν στην παραλιακή πόλη τής Κένυας, Mpeketoni [1], πηγαίνοντας από πόρτα σε πόρτα και εκτελώντας δεκάδες μη μουσουλμάνους άνδρες. Αν και αυτό ήταν απλώς η τελευταία σε μια μακρά σειρά επιθέσεων από την αλ Σαμπάαμπ στην Κένυα τα τελευταία χρόνια, η κυβέρνηση της Κένυας για άλλη μια φορά εμφανίστηκε να έχει καταληφθεί εξαπίνης. Το επόμενο βράδυ, παρόλο που η κυβέρνηση έπαιρνε όρκους ότι θα προστατεύσει τους κατοίκους, η αλ Σαμπάαμπ επέστρεψε στην περιοχή, σκοτώνοντας ασύστολα δεκάδες περισσότερους χωρίς να υποστεί ούτε μια απώλεια.

Ναϊρόμπι: 39 νεκροί από τρομοκρατική επίθεση σε εμπορικό κέντρο - Σφοδρά πυρά το πρωί της Κυριακής

Σύμφωνα με έναν δημοσιογράφο του Γαλλικού Πρακτορείου δύο Κενυάτες στρατιώτες τραυματίστηκαν και με τη βοήθεια συναδέλφων τους απομακρύνθηκαν από το συγκρότημα και οδηγήθηκαν σε ασθενοφόρα.

Μία πηγή των υπηρεσιών ασφαλείας επιβεβαίωσε ότι σημειώθηκε ανταλλαγή πυρών στο εσωτερικό του κτιρίου.

Εμποδίζοντας τις εκλογές στην Κένυα

Καθώς οι Κενυάτες οδεύουν προς τις κάλπες, οι παρατηρητές προετοιμάζονται για μια επανάληψη των φρικιαστικών προεδρικών εκλογών του 2007 στη χώρα, οι οποίες προκάλεσαν ένα κύμα εθνοτικής βίας που άφησε νεκρούς περισσότερους από χίλιους ανθρώπους και εκτόπισε πάνω από μισό εκατομμύριο άλλους. Η βία ήταν ακόμα πιο τραυματική γιατί στην αρχή τα πράγματα φαινόταν να πηγαίνουν καλά. Οι Κενυάτες ψήφισαν ειρηνικά και σε μεγάλο ποσοστό. Όμως, όταν κατέστη σαφές ότι ο νυν πρόεδρος, Μουάι Κιμπάκι έχανε, νόθευσε την καταμέτρηση και ανακήρυξε τον εαυτό του πρόεδρο. Η δημόσια απογοήτευση ξύπνησε μακροχρόνια λανθάνουσες εθνοτικές εντάσεις. Η σύγκρουση, η οποία διήρκεσε μια εβδομάδα, τελικά οδήγησε την Ανατολική Αφρική σε τέλμα. Θεωρείται ότι κόστισε στην οικονομία της Κένυας πάνω από ένα δισεκατομμύριο δολάρια. Οι περισσότεροι από εκείνους που προώθησαν και διέπραξαν τέτοια βία δεν έχουν ακόμη λογοδοτήσει.

Μια γυναίκα περπατά μπροστά από μια αφίσα της εκστρατείας του Ράιλα Οντίνγκα. (Siegfried Modola /Reuters)

Δεν υπάρχουν στοιχεία για το κατά πόσο αυτές οι εκλογές θα έχουν καταστροφικές συνέπειες. Η δημοσκόπηση δείχνει ότι η αναμέτρηση είναι στήθος με στήθος. Κατά πάσα πιθανότητα, ο πρώτος γύρος της ψηφοφορίας θα οδηγήσει σε έναν δεύτερο γύρο, στις 10 Απριλίου, μεταξύ του Ράιλα Οντίνγκα, του σημερινού πρωθυπουργού του βιαστικά οικοδομηθέντος κυβερνητικού συνασπισμού της Κένυας και του Ουχούρου Κενυάτα, του αναπληρωτή πρωθυπουργού και γιου του πρώτου προέδρου της Κένυας. Η μικρή διαφορά είναι ανησυχητική: Είναι απίθανο κάθε πλευρά να είναι σε θέση να επιτύχει μια γρήγορη νίκη και δεν θα χρειαστεί ιδιαίτερη νοθεία για να επηρεάσουν τα αποτελέσματα των εκλογών. Ο ηττηθείς είναι σχεδόν βέβαιο, κατά συνέπεια, ότι θα αμφισβητήσει τα αποτελέσματα. Κάποια μορφή βίας, με άλλα λόγια, φαίνεται εξασφαλισμένη. Το ερώτημα είναι πόσο καιρό θα διαρκέσει, αν θα εξαπλωθεί σε εθνικό επίπεδο και πόσοι άνθρωποι θα εκτοπιστούν, θα τραυματιστούν ή θα σκοτωθούν.

Η τζιχάντ έρχεται στην Κένυα

Στα τέλη Οκτωβρίου του 2011, ο Ελτζίβα Μπουάϊρ Ολιάχα, μέλος της παραστρατιωτικής ομάδας αλ Σαμπάαμπ, σκότωσε έξι ανθρώπους και τραυμάτισε δεκάδες περισσότερους στο κέντρο του Ναϊρόμπι. Η επίθεση ήταν σημαντική, όχι μόνο επειδή ήταν μέρος μιας ξαφνικής ανάκαμψης της Ισλαμιστικής τρομοκρατίας στην Κένυα, αλλά και επειδή ο Ολιάχα είναι γεννημένος Μουσουλμάνος στην Κένυα. Μέχρι πρόσφατα, οι ειδικοί υπέθεταν ότι οι στρατολογήσεις της αλ Σαμπάαμπ στην Κένυα περιορίζονταν στην σομαλική μειονότητα της χώρας, που αριθμεί περίπου ένα εκατομμύριο ανθρώπους. Αλλά η επίθεση του Ολιάχα καθώς και άλλες παρόμοιες απαιτούσαν μια επανεκτίμηση της φύσης των εχθροπραξιών στην Κένυα.

Κενυάτες αστυνομικοί της GSU περιπολούν στον τόπο επίθεσης με χειροβομβίδα στην Μομπάσα (Joseph Okanga / Reuters)

Παρά το γεγονός ότι οι τζιχαντιστές δραστηριοποιούνται εδώ και καιρό στην Κένυα –μια από τις πρώτες μεγάλες επιθέσεις της αλ Κάιντα, το 1998, είχε στόχο την αμερικανική πρεσβεία στο Ναϊρόμπι - για χρόνια οι ντόπιοι μουσουλμάνοι Κενυάτες δεν έλαβαν σχεδόν ποτέ μέρος σε τρομοκρατικές επιθέσεις. Η Κένυα, η οποία κυριαρχείται από μια μεγάλη χριστιανική πλειοψηφία, έχει μια ιστορία θρησκευτικής ανεκτικότητας και ο μουσουλμανικός πληθυσμός της δεν αποτελεί εξαίρεση. Στην πραγματικότητα, οι ντόπιοι Κενυάτες ήταν συνήθως από την άλλη πλευρά της τρομοκρατίας: Η αποστολή της Αφρικανικής Ένωσης στην Σομαλία (AMISOM), μια ειρηνευτική συμμαχία των στρατών της ανατολικής Αφρικής που δημιουργήθηκε το 2007 για να βοηθήσει στην στήριξη της μεταβατικής κυβέρνησης της Σομαλίας και στην καταπολέμηση της αλ Σαμπάαμπ, είχε ένα σημαντικό κενυάτικο τμήμα.

Το τελευταίο οχυρό των Αλ- Σεμπάμπ στη Σομαλία κατέλαβε ο κενυατικός στρατός

Κενυατικά και σομαλικά κυβερνητικά στρατεύματα κατέλαβαν το νότιο λιμάνι Κισμάγιου της Σομαλίας, τελευταίο οχυρό των ισλαμιστών ανταρτών Αλ- Σεμπάμπ στη Σομαλία, ανακοίνωσε σήμερα ο κενυατικός στρατός, όμως κάτοικοι είπαν πως οι μάχες συνεχίζονται έξω από την πόλη.

"Μια πληροφορία ότι το Κισμάγιου έπεσε σήμερα στα χέρια των κενυατικών και των σομαλικών δυνάμεων είναι πολύ αληθινή», δήλωσε μιλώντας στην κενυατική τηλεόρση ο στρατιωτικός εκπρόσωπος Σάιρους Ογκούνα.